1. Wat is de aanleiding voor de start van een post-hbo Sociale Veiligheid?
"In de praktijk zien we een gat ontstaan tussen de vertrouwenspersoon en de preventiemedewerker. De preventiemedewerker probeert aan de voorkant preventief gezond en veilig werken te bevorderen. De vertrouwenspersoon komt vaak pas in beeld als er al problemen zijn."
"Een werknemer meldt zich bijvoorbeeld bij de vertrouwenspersoon omdat er sprake is van ongewenst gedrag op de werkvloer. Tussen die melding en de werkelijke oorzaak zit vaak een hele wereld. Dat kan bijvoorbeeld hoge werkdruk zijn, een wisseling van leidinggevende of werken zonder daglicht. Die factoren noem ik ingrediënten. Zoals ei, melk en meel samen het beslag maken van een pannenkoek, zo zijn er ook vaste ingrediënten voor sociaal onveilig gedrag. Daarover is weinig kennis binnen organisaties, er is sprake van een knowledge gap."
2. Hoe komt het dat hier binnen een organisatie niet genoeg kennis over is?
Preventiemedewerker en vertrouwenspersoon zijn functies die mensen erbij doen, naast hun gewone werk. Zo krijgt een preventiemedewerker in een zorgorganisatie maar 2 uur per week voor diens preventietaken. Voor een vertrouwenspersoon geldt hetzelfde."
"Daarnaast is de informatie die ze krijgen vaak abstract. Ze krijgen de instructie 'je moet naar de organisatie van arbeid kijken' mee. Heb je geen bedrijfskunde gehad, dan heb je geen idee wat je moet doen."
3. Wat gaan jullie in de opleiding doen om die 'knowledge gap' te dichten?
"We beginnen echt bij de basis: de Arbowet. Wat staat daar nu eigenlijk in en wat betekent dat voor sociale veiligheid? Daarnaast leren we deelnemers welke ingrediënten bijdragen aan sociale veiligheid en vanuit welke ingrediënten ongewenst gedrag ontstaat. Zodat deelnemers die gaan herkennen. Dit doen we met lessen veranderkunde en subculturen, bijvoorbeeld."
4. Is de opleiding dan uitsluitend bedoeld voor vertrouwenspersonen en preventiemedewerkers?
"De opleiding is ook interessant voor HR-professionals of teamleiders. De HR-professional speelt een belangrijke rol bij het signaleren van sociale onveiligheid, het ontwikkelen van preventief beleid en het adviseren van leidinggevenden."
"Sociale onveiligheid kan bovendien de kans op ongevallen vergroten. Daarmee is de opleiding ook een waardevolle aanvulling voor Middelbaar Veiligheidskundige (MVK) die werkzaam zijn in de bouw of industrie."
5. Er bestaan al post-hbo opleidingen over veiligheid, en ook over sociale veiligheid. Hoe onderscheiden jullie je?
"Wij besteden veel aandacht aan organisatiekunde. Onze docenten hebben veel praktijkervaring met onderzoek naar de oorzaken van sociale veiligheid. Waar andere opleidingen kijken naar externe veiligheid, kijken wij naar interne veiligheid. Wij leggen de link met preventie om organisatorisch onderzoek te doen. Met als doel onderling intern ongewenst gedrag te voorkomen. Voor zover ik weet zijn de andere opleidingen aanvullend omdat ze zich richten op externe agressie en onveiligheid."
